Δάσκαλε, μας έμαθες πολλά…

Τον γνώριζαν λίγοι άνθρωποι. Ηταν εξαιρετικά δημοφιλής ανάμεσα στους μαθητές του, πολλοί και διαφορετικοί όπως αρμόζει σε έναν καθηγητή γυμνασίου παλαιάς κοπής. Δίδαξε σε αρρένων και θηλέων, στην επαρχία και στην πρωτεύουσα. Η θητεία του «ανώνυμη», αφορούσε μόνο μια μικρή κοινότητα, από τις πολλές που απαρτίζουν τη ζωή της ελληνικής μέσης εκπαίδευσης. Με τα καλά και τα κακά της, τις γενναιοδωρίες και τις μιζέριες της, τις δημοσιοϋπαλληλικές καθηλώσεις και τις εμπνευσμένες στιγμές της.

Εκείνο που τον διέκρινε από άλλους συναδέλφους του, σε δύσκολους καιρούς, (ήταν ήδη ενενήντα χρόνων όταν εγκατέλειψε τα εγκόσμια, το περασμένο Σάββατο), ήταν η τόλμη του και η επιθυμία του να ανοίγει δρόμους σε εποχές μεγάλης δυστοκίας, άγριας υποταγής στους τύπους και συρρίκνωσης του εκπαιδευτικού έργου στα στοιχειώδη (μόνο την επταετία να αναλογιστούμε).

Θεολόγος ως προς την ειδικότητα, δεν δίδαξε επί της ουσίας ποτέ Θρησκευτικά. Εμπαινε στην τάξη, όριζε την ύλη εξαρχής (με υπαινικτική σαφήνεια, δε, προσδιόριζε και τα θέματα στα διαγωνίσματα) και χρησιμοποιούσε την ώρα που του αναλογούσε για να κουβεντιάσει με τους μαθητές του, να αφουγκραστεί τις αγωνίες τους, να ανιχνεύσει προβλήματα, να φωτίσει το μέλλον τους. Το «μέλλον» και η διαδρομή μετά το γυμνάσιο – λύκειο, ήταν η βασική έγνοια του. Οταν ο «επαγγελματικός προσανατολισμός» ήταν έννοια άγνωστη, εκείνος αποκάλυπτε κλίσεις, αφιέρωνε χρόνο για να καλλιεργήσει συνειδήσεις, να ενισχύσει προθέσεις, να αναδείξει το φωτεινό και θετικό στον χαρακτήρα και των πιο «κακών» μαθητών.

Δεν ήταν ούτε η ποίηση το μεγάλο κέρδος (είχε σχεδόν πάντα μια ανθολογία μαζί του), ούτε οι παραμυθητικές παραβολές που χρησιμοποιούσε στις συναρπαστικές (γιατί ήταν μεστές και απλές) αφηγήσεις του. Ακέραιος άνθρωπος ο ίδιος και ιδιαίτερα γοητευτικός (έκανε θραύση στα γυμνάσια θηλέων!), επιβαλλόταν με την άνεση και αυτοκυριαρχία του. Αυτονομημένος από το σύστημα έκανε το «δικό του» μάθημα. Ηξερε τη διαφορά του σημαντικού από το ασήμαντο, της χρήσιμης πληροφορίας, που ριζώνει και ανθίζει και της άχρηστης, που κουράζει και εξανεμίζεται. Τα νοήματά του ήταν σαφή, δοκιμασμένα και σοφά επιλεγμένα.

Μετέδιδε και πολλαπλασίαζε, παρατηρούσε και διέκρινε, κατακτούσε και προχωρούσε. Και, πάνω απ’ όλα, είχε όρεξη και κέφι. Δεν βαριόταν, δεν συρόταν από την τυπολατρία, έβρισκε πάντα τον τρόπο να συνδυάζει την (απολύτως αδιάφορη, κατά τη γνώμη του) διδακτέα ύλη, με θέματα ζωντανά και σπαρταριστά.

Ανάμεσα στους «ανώνυμους» μαθητές του «ανώνυμου» δασκάλου, πολλοί επιτυχημένοι σήμερα επαγγελματίες, μεγάλοι άνθρωποι σε ηλικία, με παιδιά και εγγόνια. Κι όμως, χθες το μεσημέρι, στην κηδεία του, στο Α΄ Νεκροταφείο, όσοι το έμαθαν (η οικογένεια σεβάστηκε την επιθυμία του για λιτή, σε πολύ στενό κύκλο τελετή), τον ακολούθησαν με συγκίνηση. Ασπρομάλληδες μαθητές από τα πρώτα χρόνια της θητείας του στο Αστρος και κάποιες, μαθήτριες, από την τελευταία περίοδό του ως ενεργού καθηγητή, στο 4ο Γυμνάσιο Θηλέων, στο Παγκράτι. Ηρθαν, για να τιμήσουν εκείνον, στον οποίο, όπως έλεγαν, οφείλουν πολλά.

Ο Γαβριήλ Καράμπελας ήταν ένας από τους χιλιάδες καθηγητές μέσης εκπαίδευσης. Ηξερε πως στην ώρα του μαθήματος «κάθε στιγμή είναι πολύτιμη». Θεωρούσε ήττα τα αφηρημένα βλέμματα, αδιαφορούσε για την αντιγραφή. Σεβόταν κάθε προσπάθεια, ήταν αμείλικτος με τη σπατάλη χρόνου και ταλέντου. Πίστευε σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δημιουργεί κίνητρα στους μαθητές, που τους δίνει τη δυνατότητα να αντλούν την πληροφορία μόνοι τους. Ανήκει στους ανθρώπους που δεν «αποχαιρετάς», γιατί κατοικούν μέσα σου, σταθερά και αμετάκλητα.

Tης Μαρίας Κατσουνάκη (Καθημερινή 13-4-2010)

Ἀφιερωμένο σὲ ὅσους ἐπιθυμοῦν νὰ γίνουν Ἐκπαιδευτικοί


14 σκέψεις σχετικά με το “Δάσκαλε, μας έμαθες πολλά…

  1. Πολύ ωραίο ! Το’χει το όνομα ;

    Χωρίς να σημαίνει ότι το να μη διδάσκεις αυτό για το οποίο καλείσαι πρέπει να γίνεται αυτοσκοπός ! Μπορεί εκείνος να είχε τον τρόπο, τη διάκριση και πολλά άλλα για να ενεργήσει έτσι ! Ισως μέσα από αυτό το ενδιαφέρον του κατάφερνε να διδάξει και Θρησκευτικά !

    Μου αρέσει!

  2. Αν μια κοινωνία αγαπά τα παιδιά της οφείλει να φροντίζει τους γονείς και τους δασκάλους της!
    Κι εγώ προσωπικά είμαι ευγνώμων για τους δασκάλους μου. Αυτοί είναι οι πυροδότες μας!

    Μου αρέσει!

  3. Αν έπεσες σε σωστούς δασκάλους τότε σίγουρα πρέπει να είσαι ευγνόμων και να ακολουθήσεις το παράδειγμά τους σε όποια φάση της ζωής σου κληθείς να διδάξεις (κι ας μην μπεις ποτέ σε τάξη!) Κι εγώ θεωρώ ότι ήμουν από τους τυχερούς.
    Όμως το θέμα είναι όταν οι πυροδότες που λές κι εσύ δίνουν τις λανθασμένες βάσεις. τότε τι κάνουμε;πως μπορείς να ξεθεμελιώσεις κάτι και να το χτίσεις από την αρχή;;;

    Μου αρέσει!

  4. Σου μαθαίνουν να αγαπάς τη ζωή και τη γνώση. Σου μαθαίνουν να κοντοστέκεσαι με θάρρος όπου νομίζεις ότι αξίζει και να προχωράς όπου εσύ κρίνεις. Με τη βοήθειά τους ανακαλύπτεις για πρώτη φορά τον εαυτό σου..
    και μακάρι μια μέρα να καταφέρω να κάνω κι εγώ το ίδιο. Αλλά δυστυχώς στην Ελλάδα όλα, μέχρι και η παιδεία, πρέπει να περάσει από βουνά γραφειοκρατίας …

    Μου αρέσει!

  5. παιδιά πραγματικά που να δείτε τι συμβαίνει στα σημερινά σχολεία…απο το δημοτικό μέχρι και τώρα που τελείωσα το λύκειο μόνο 3καθηγητές θυμάμαι οτι κάνανε τη δουλεια τους με μεράκι κ όρεξη να επικοινωνήσουν με τους μαθητές.Ειδικά τώρα με την παραπαιδεία,ουτε καν μάθημα δεν είναι πρόθυμοι να κάνουνε,για την επικοινωνία δε το συζητώ…υπάρχουν βέβαια και οι εξαιρέσεις!

    Μου αρέσει!

  6. Κανείς δε χάνεται ρε trexantiri κάποιος δάσκαλος θα βρεθεί στην πορεία σου…δεν χρειάζεται να ναι ντε και καλά στο σχολείο!
    Εγώ ξέρω έναν μεγάλο δάσκαλο που ήταν αρχηγός σε κατασκήνωση!Εμπνευστής, δάσκαλος και για μερικούς δεύτερος πατέρας! Αγαπητός από όλους, «καλούς» και «κακούς» κατασκηνωτές!
    Μου θύμησε την περιγραφή του mplegmenou…
    Στην κηδεία του(η οποία ήταν μέσα στις εξετάσεις, στις πανελλήνιες για μας τότε και δεν μπορέσαμε να πάμε) ήταν, όπως και στου δασκάλου, παιδιά, οικογενειάρχες με παιδιά, ίσως και εγγόνια αν δεν γίνομαι υπερβολική που τον είχαν συνομαδάρχη, ομαδάρχη και αρχηγό!
    Γινόταν χαμός!Ένα μόνο τελευταίο θα πω, ήξερε όλα τα παιδιά της κατασκήνωσης(μιλάμε για γύρω στα 100-120 παιδιά κάθε περίοδος με 4 συνολικά περιόδους κάθε καλοκαίρι) όχι απλά με το μικρό και το μεγάλο τους όνομα αλλά και την οικογένειά τους και την κατάστασή της, ώστε να μπορεί να βοηθάει όπου και όπως μπορούσε!

    Απόστολος Κουτούγιας, το όνομά του για όποιον τον έχει ακούσει…

    Μου αρέσει!

  7. άντε ρε τον ήξερες; και στα κορίτσια έφτανε η χάρη του. Φοβερός άνθρωπος.

    α παρεμπιπτόντως να ευχαριστήσω την Μαρία Χ που μας έστειλε αυτό το υπέροχο κείμενο.

    Μου αρέσει!

    1. όχι απλά έφτανε!αλλά ήξερε και ποιά ήταν τα αδέρφια μας και ρωτούσε για αυτά χόνια αφότου έφυγαν από τις κατασκηνώσεις. ΜΕΓΑΛΟΣ ανθρωπος ο κ.Κουτούγιας.

      Μου αρέσει!

  8. Σε σένα άξιε καθηγητά,
    που η αγάπη της ζωής σου, ήτανε τα γραπτά.

    Σε σένα μεγάλε μυητή,
    που για την μάθησή μας, είχες πάντα το κλειδί.

    Σε σένα δάσκαλε απευθύνομαι
    και στο μεγάλο σου έργο υποκλίνομαι.

    Σου έλαχε της μοίρας το γραφτό
    να διδάσκεις στα παιδιά μας το σωστό.

    Με υπομονή και επιμονή
    τους έδωσες τα εφόδια για τη ζωή.

    Ήξερες τα μάτια να διαβάζεις
    και με στοργή μεγάλη να κοιτάζεις.

    Τις πολύτιμες γνώσεις σου να μεταδίδεις
    καθημερινά από το έδρανο που παραδίδεις.

    Σε σένα καθηγητά μου
    και στον Πλατωνικό ερωτά μου.

    Μου αρέσει!

  9. Μια ιδέα για εσάς τους δασκάλους είναι να συνδιάσετε τη γιορτή των Τριών Ιεραρχών με μια γιορτή αφιερωμένη για το Δάσκαλο. Το έκανε μία δασκάλα συνάδελφος και μου άρεσε πολύ.

    Μου αρέσει!

  10. ..ενώ σε άλλους καθηγητές
    τα παιδιά στέκονταν προσοχή,
    αυτός, άμεσος και καλοσυνάτος,
    έπαιζε μαζί τους!

    Τον είχαν δάσκαλο
    συγγενείς μου
    και έμαθα για αυτόν.

    Μου αρέσει!

Σχολιασε και εσυ...

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s